Wniosek o raty w KRUS składasz jako zwykłe, umotywowane pismo, bo KRUS nie wydał na tę sprawę formularza. Minimalna rata wynosi 200 zł. Do pisma dołączasz dokumenty, które pokazują przejściowe trudności płatnicze.
- Kto składa: rolnik jako płatnik składek
- Termin: gdy pojawia się zaległość lub trudność w spłacie
- Opłata: bez opłat
Rozłożenie na raty to jedna z czterech form pomocy w spłacie. KRUS może też odroczyć termin płatności składek bieżących lub rat, maksymalnie o dwa kwartały, umorzyć odsetki albo umorzyć składki. Decyzja jest uznaniowa i zależy od sytuacji materialnej dłużnika.
Co napisać we wniosku o raty?
KRUS nie narzuca wzoru. Pismo powinno zawierać te elementy:
- Dane płatnika. Imię i nazwisko, adres, PESEL i UNO, czyli numer z KRUS. UNO znajdziesz na pismach z Kasy i w eKRUS.
- Adresat. Twoja macierzysta jednostka KRUS, czyli ta, w której figurujesz.
- Żądanie. Jednym zdaniem: „Wnoszę o rozłożenie na raty zaległych składek na ubezpieczenie społeczne rolników za okres...”. Podaj kwartały i kwotę, jeśli ją znasz.
- Propozycja rat. Liczba rat i kwota każdej z nich, nie mniej niż 200 zł. Przykład: zaległość 2 304 zł za IV kwartał przy trzech osobach w gospodarstwie możesz zaproponować spłacić w 8 ratach po 288 zł.
- Uzasadnienie. Co się stało i od kiedy, np. długotrwała choroba, pożar, powódź, wypadek. Pisz konkretnie, z datami.
- Dochody i wydatki. Ze sprzedaży płodów i zwierząt, z innej pracy, ze świadczeń. Wydatki na nawozy, materiał siewny, paliwo, energię, żywność.
- Podpis i data.
Ostateczny harmonogram ustala KRUS w decyzji. Twoja propozycja jest punktem wyjścia.
Raty, odroczenie czy umorzenie?
Raty mają sens, gdy dług już powstał, a gospodarstwo odzyska płynność w ciągu kilku miesięcy, np. po sprzedaży zbiorów. Odroczenie terminu, najwyżej o dwa kwartały, pasuje do sytuacji, gdy składka dopiero ma być zapłacona, a pieniądze wpłyną za chwilę. Umorzenie składek to ostateczność, bo umorzone składki nie są wliczane do emerytury. W jednym piśmie możesz wnieść o raty, a pomocniczo o umorzenie odsetek.
Jakie dokumenty dołączyć?
- Dokumenty potwierdzające trudności: zaświadczenie lekarskie, protokół szkód, protokół komisji szacującej straty, faktury.
- Dowody dochodów, np. faktury sprzedaży, zaświadczenie o wynagrodzeniu lub o świadczeniu.
- Dowody wydatków na produkcję i utrzymanie.
- Gdy KRUS potraktuje ulgę jako pomoc de minimis: formularz informacji i zaświadczenia o pomocy z 3 lat albo oświadczenie KRUS UD-95. Opisuję je na stronie Formularze pomocy de minimis w rolnictwie.
Najczęstszy błąd. Wniosek bez żadnych dowodów, z samym zdaniem „nie mam z czego zapłacić”. KRUS przeprowadza postępowanie dowodowe i wizytację w gospodarstwie, o której uprzedza pismem lub telefonicznie. Bez dokumentów trudno wykazać, że kłopot jest przejściowy, a to warunek rat.
Gdzie złożyć wniosek?
W macierzystej jednostce KRUS: osobiście, pocztą albo przez ePUAP. Placówkę znajdziesz na liście placówek KRUS. Decyzję wydaje kierownik jednostki albo Prezes KRUS, zależnie od formy pomocy i wysokości długu.
Od zaległości liczą się odsetki za zwłokę. Ich wysokość sprawdzisz w kalkulatorze odsetek od zaległych składek KRUS, a całą procedurę opisuję w tekście Rozłożenie zaległych składek KRUS na raty. Jeśli kłopot dotyczy tylko najbliższego terminu, przeczytaj o odroczeniu terminu płatności.
Źródła
- KRUS, Ulgi w spłacie należności, umorzenia, gov.pl/web/krus/ulgi-w-splacie-naleznosci-umorzenia
- Zarządzenie nr 1 Prezesa KRUS z 4 stycznia 2024 r. w sprawie zasad umarzania, odpisywania oraz udzielania ulg w spłacie należności z tytułu składek
- Ustawa z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, art. 41a ust. 1 pkt 1