Świadczenie pieniężne dla sołtysa z KRUS

Kto może dostać świadczenie?

Warunki są dwa i trzeba spełnić je jednocześnie:

• pełnienie funkcji sołtysa przez co najmniej 7 lat,
• wiek 60 lat w przypadku kobiety albo 65 lat w przypadku mężczyzny.

Lata funkcji nie muszą następować po sobie. Pan Henryk był sołtysem w latach 1994-1998 i 2014-2018. To łącznie 8 lat, więc po 65. urodzinach dostanie świadczenie.

Świadczenia nie dostanie osoba skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe popełnione w związku z pełnieniem funkcji sołtysa.

Czy liczy się funkcja sprzed 1990 roku?

Tak. Pierwotna ustawa z 2023 r. wymagała dwóch kadencji i 8 lat funkcji pełnionej według ustawy o samorządzie gminnym z 1990 r. Nowelizacja, obowiązująca od 16 września 2024 r., skróciła wymóg do 7 lat i usunęła odniesienie do ustawy z 1990 r.

KRUS informuje, że osoby, którym wcześniej odmówiono świadczenia z powodu zbyt krótkiego stażu albo funkcji sprzed 1990 r., mogą złożyć wniosek ponownie. Nie muszą wtedy dołączać dokumentów, które już raz złożyły: oświadczenia o niekaralności, zaświadczenia wójta i oświadczeń świadków.

Ile wynosi świadczenie i jak rośnie?

Świadczenie startowało w 2023 r. od 300 zł. Co roku 1 marca rośnie o wskaźnik waloryzacji emerytur.

Waloryzacja następuje z urzędu, bez decyzji i bez wniosku.

Jakie dokumenty dołączyć do wniosku?

Do wniosku o świadczenie dołączasz:

• zaświadczenie wójta, burmistrza lub prezydenta miasta właściwego dla sołectwa, z dokładnymi datami rozpoczęcia i zakończenia funkcji,
• oświadczenie o niekaralności na druku KRUS GSOL-9.

Gdy gmina nie ma dokumentów i wydaje postanowienie o odmowie zaświadczenia, dołączasz to postanowienie, własne oświadczenie i pisemne oświadczenia co najmniej 3 osób, które mieszkały w sołectwie w czasie twojej funkcji. Służy do tego druk KRUS GSOL-10. Przed nowelizacją z 2024 r. potrzebnych było 5 świadków.

Jeśli gmina zna tylko miesiące lub same lata, KRUS przyjmie takie zaświadczenie. W razie potrzeby poprosi o doprecyzowanie dat w oświadczeniach.

Druki są na gov.pl w dziale formularzy o świadczeniu dla sołtysa. Opisuję je w tekście Wniosek o świadczenie dla sołtysa.

Gdzie i jak złożyć wniosek?

W oddziale regionalnym lub placówce terenowej KRUS. Ustawa wskazuje jednostkę właściwą ze względu na miejsce zamieszkania, a KRUS na swojej stronie pisze o każdej jednostce. Najprościej złożyć wniosek w placówce najbliższej domu. Listę znajdziesz w dziale placówki KRUS.

Wniosek możesz złożyć osobiście, pocztą, przez skrzynkę ePUAP KRUS albo jako dokument podpisany podpisem zaufanym lub kwalifikowanym.

Od kiedy KRUS wypłaca pieniądze?

Od miesiąca złożenia wniosku, jeśli w tym miesiącu spełniasz warunki. Świadczenie nie jest wypłacane wstecz. Sołtys, który skończył 65 lat w styczniu, a wniosek złożył w maju, dostanie świadczenie od maja.

KRUS wydaje decyzję w ciągu 60 dni od złożenia wniosku. Pierwszą wypłatę za okres do dnia decyzji dostajesz w terminie z decyzji, a kolejne do 15. dnia każdego miesiąca. Prawo do świadczenia ustaje ze śmiercią uprawnionego.

Czy od świadczenia płaci się podatek?

Tak, ale KRUS go nie potrąca. Ze świadczenia nie jest pobierana zaliczka na podatek ani składka zdrowotna. Przychód trzeba wykazać w rocznym zeznaniu PIT i samemu rozliczyć podatek. Jeśli pobierasz emeryturę, przygotuj się na dopłatę przy rozliczeniu rocznym.

Świadczenie dla sołtysa nie zmniejsza świadczenia uzupełniającego dla osób niesamodzielnych.

Co zrobić po odmowie?

Od decyzji KRUS w tej sprawie nie odwołujesz się do sądu pracy, jak przy emeryturze. Przysługuje wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy do Prezesa KRUS albo skarga do sądu. Składasz je przez jednostkę KRUS, najlepiej tę, która wydała decyzję. Termin i tryb znajdziesz w pouczeniu na końcu decyzji.

Inne świadczenia, które KRUS wypłaca obok emerytur, zebrałem na stronie Kwoty świadczeń KRUS w 2026 roku.