Parametry: stan na 18.10.2026, według komunikatów KRUS.
Jednorazowe odszkodowanie z KRUS wynosi 1 431 zł za każdy procent stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu. Przy 15% uszczerbku to 21 465 zł. Gdy wypadek spowodował niezdolność do samodzielnej egzystencji, KRUS dolicza 28 620 zł. Po śmierci ubezpieczonego małżonek lub dziecko dostaje 143 100 zł, a każdy kolejny uprawniony z tej grupy dodatkowo 28 620 zł.
Jak kalkulator liczy odszkodowanie?
Kwota zależy od procentu uszczerbku, który ustala lekarz orzecznik albo komisja lekarska KRUS. Kalkulator mnoży ten procent przez 1 431 zł. To stawka z rozporządzenia ministra rolnictwa, obowiązująca od 1 stycznia 2025 r. i potwierdzona w tekście jednolitym z 31 marca 2026 r.
Ustawa daje dwa zwiększenia:
- niezdolność do samodzielnej egzystencji wskutek wypadku: dodatkowo tyle, ile za 20% uszczerbku, czyli 28 620 zł,
- pogorszenie stanu zdrowia o co najmniej 10 punktów procentowych: 1 431 zł za każdy procent ponad ten, za który już wypłacono odszkodowanie.
Stały uszczerbek to naruszenie sprawności organizmu bez rokowania poprawy. Długotrwały trwa ponad 6 miesięcy, ale może się poprawić. Oba dają odszkodowanie w tej samej wysokości.
Przykład - złamanie przy pracy w oborze
Rolniczka poślizgnęła się w oborze i złamała nadgarstek. Komisja orzekła 15% długotrwałego uszczerbku na zdrowiu.
- Odszkodowanie: 15 × 1 431 zł = 21 465 zł.
Po roku stan ręki się pogorszył i KRUS orzekł 25%. Różnica to 10 punktów, więc przysługuje zwiększenie o 10 × 1 431 zł, czyli 14 310 zł. Przy pogorszeniu tylko do 24% zwiększenia nie ma, bo brakuje punktu do progu.
Ile dostaje rodzina po śmierci ubezpieczonego?
| Kto jest uprawniony | Odszkodowanie |
|---|---|
| tylko małżonek albo tylko jedno dziecko | 143 100 zł |
| małżonek i dzieci albo kilkoro dzieci | 143 100 zł + 28 620 zł na drugą i każdą kolejną osobę, podział po równo |
| inni członkowie rodziny obok małżonka lub dzieci | po 28 620 zł dla każdego, niezależnie od kwoty dla małżonka i dzieci |
| tylko inni członkowie rodziny, np. rodzice | 71 550 zł + 28 620 zł na drugą i każdą kolejną osobę |
Przykład: po śmiertelnym wypadku przy pracy rolniczej uprawnieni są żona i dwoje dzieci. Odszkodowanie wynosi 143 100 zł + 2 × 28 620 zł = 200 340 zł, po 66 780 zł na osobę. Jeśli zmarły dostał wcześniej odszkodowanie za uszczerbek z tego samego wypadku, KRUS odejmuje je od kwoty dla rodziny.
Kiedy odszkodowanie się nie należy?
Gdy ubezpieczony spowodował wypadek umyślnie albo przez rażące niedbalstwo. Gdy był nietrzeźwy lub pod wpływem środków odurzających i sam w znacznym stopniu przyczynił się do wypadku. Także gdy do wypadku doszło przy czynnościach niezwiązanych z działalnością rolniczą, np. przy prowadzeniu firmy. Jak się odwołać od odmowy, opisuję w tekście Odmowa jednorazowego odszkodowania - jak się odwołać?
Co zrobić, żeby dostać odszkodowanie?
- Zgłoś wypadek w najbliższej jednostce KRUS bez zbędnej zwłoki, najpóźniej w ciągu 6 miesięcy. Możesz to zrobić osobiście, pocztą, telefonicznie, e-mailem, przez ePUAP lub eKRUS. Szczegóły w tekście Jak zgłosić wypadek do KRUS?
- Złóż wniosek o jednorazowe odszkodowanie na druku KRUS SR-23. Opisuję go w tekście Zgłoszenie wypadku i wniosek o jednorazowe odszkodowanie.
- Dostarcz dokumentację leczenia i wskaż świadków.
- Po protokole powypadkowym masz 7 dni na uwagi do jego ustaleń.
Odszkodowanie przysługuje rolnikowi, domownikowi i pomocnikowi rolnika. Jak ocenia się procent uszczerbku, wyjaśniam w tekście Uszczerbek na zdrowiu w KRUS - jak jest oceniany?, a aktualne kwoty zebrałem na stronie Jednorazowe odszkodowanie z KRUS - ile za 1% uszczerbku?
Źródła
- Ustawa z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, art. 10, 11 i 13 (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r. poz. 1770)
- Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 20 grudnia 2021 r. w sprawie określenia wysokości jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy rolniczej lub rolniczej choroby zawodowej oraz zasiłku chorobowego (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 469)
- KRUS, Jednorazowe odszkodowanie za wypadek przy pracy rolniczej, gov.pl/web/krus
- KRUS, Kwoty świadczeń, gov.pl/web/krus/kwoty-swiadczen